Technische info pompen
Vijverpompen hebben een aantal specifieke kenmerken
Rechte waaierschoepen of gebogen waaierschoepen
10 meter rubber kabel en aangegoten stekker
Motorbeveiliging (temperatuurwachter of clixon)
De opstelling van een vijverpomp
Niet iedereen realiseert zich dat vijverpompen over het algemeen vele malen zwaarder belast worden dan welk ander elektrisch apparaat dan ook. Een motor van een vijverpomp die continu in gebruik is gedurende het gehele jaar maakt ongeveer 1.300 miljoen omwentelingen per jaar! En dat met wisselvallige bedrijfsomstandigheden (vuil, zand etc.) en nagenoeg geen onderhoud, want eenmaal uit het zicht wordt dat vaak verzuimd.
De constructie van vijverpompen moet dus degelijk zijn en daarnaast ook nog zuinig omgaan met energie, want in een huishouden wordt de vijverpomp nog wel eens vergeten als het gaat om energiebesparing. Spaarlampen zijn trendy producten die we steeds meer gebruiken, maar bij de aanschaf van een vijverpomp wordt dit thema niet altijd zorgvuldig onderzocht. Gebruik onze energiewijzer om de stroomkosten per jaar van een pomp vast te stellen.
Vijverpompen hebben een aantal specifieke kenmerken
• De motor moet volledig waterdicht zijn om onder water te kunnen werken (IP 68).
• De stroomkabel moet (wettelijk verplicht) van rubber zijn, waterdicht aangesloten met een lengte van 10 meter en een aangegoten stekker.
• Het elektrische 'droge' gedeelte van de motor is gescheiden van het 'natte' pompgedeelte. Er wordt geen gebruik gemaakt van meedraaiende afdichtringen, zoals bij dompel- of zwembadpompen wel het geval is.
• Pompas en glijlagers worden gesmeerd door het vijverwater, dit noemen we 'natte motortechniek'. Deze delen zijn gemaakt van keramiek.
• Er wordt gebruik gemaakt van verschillende soorten pompwaaiers; gesloten waaier en open waaier, de constructie bepaalt de vuildoorlaat en ook de capaciteit.
De techniek nader toegelicht
Vijverpompen zijn uitgevoerd met een waaier (ook wel schoepenrad genoemd) die in een pomphuis ronddraait. Op de waaier staan schoepen en door het draaien ontstaat een centrifugale kracht. Hierdoor wordt het water weggedrukt.
De vorm en bouw van de waaier en pomphuis bepalen in grote mate de capaciteit, de opvoerdruk, de vuildoorlaat en het stroomverbruik van de pomp.
Open waaier
Verpompt water met daarin vuildeeltjes tot een diameter die door de fabriek is opgegeven zonder te verstoppen. Gevolg van deze constructie is dat de opvoerhoogte wat lager ligt dan bij pompen met een gesloten waaier. De waaier heeft een klein aantal schoepenbladen.
Toepassingen: Vooral als filterpomp om het vervuilde water naar een filter te pompen, maar ook als circulatiepomp voor beekloop, waterval of waterornament. Omdat de pomp in staat is vervuild water te verpompen, is nagenoeg geen onderhoud aan de pomp nodig. De pomp heeft alleen een filterkorf om grotere vuildelen tegen te houden en natuurlijk om de vissen bij de pomp vandaan te houden.
MPF, pomp met open waaier
Gesloten waaier
De schoepenbladen zijn afgedekt met een deksel, waar in het midden door de opening het water toestroomt en verpompt wordt. De waaier heeft een groter aantal schoepenbladen die zorgen voor de hogere opvoerdruk. Door deze constructie is deze pomp niet zo geschikt voor het verpompen van vuilwater, vuildelen kunnen tussen de schoepen bleven steken. Deze pompen zijn voorzien van een filterkorf met kleine sleuven en eventueel een filterspons om vuil buiten de pompwaaier te houden. Door de hogere opvoerdruk ligt het stroomverbruik wat hoger als bij de vuilwaterpompen.
Toepassingen: Fonteinpomp, als filterpomp voor opstelling na een filter.
MP, pomp met gesloten waaier
Rechte waaierschoepen of gebogen waaierschoepen
Bij het grote aanbod van vijverpompen zien we allerhande constructies. Eenvoudige pompen zijn vaak uitgevoerd met rechte schoepenbladen, de professionelere pompen zijn met gebogen schoepenbladen uitgevoerd. Dat heeft te maken met de elektromotoren die toegepast worden.
De bekende, vaak kleinere magneetmotorpompen hebben geen vaste draairichting bij opstarten, dus de waaier kan zowel links- als rechtsomdraaien. Hier kunnen alleen rechte schoepenbladen toegepast worden.
Gebogen schoepen zorgen voor een beter pomprendement, de buiging van de schoep zorgt voor een betere stroming van het water in het pomphuis dat hierop aangepast is. Dit functioneert alleen als de pomp altijd dezelfde draairichting heeft, wat het geval is bij de professionelere pompen. Deze constructie geeft betere prestaties.
Bij pompen met kleine capaciteiten zijn de voordelen van deze constructie relatief gering en zou de kostprijs van het product alleen maar verhogen
Waterdichte motor (IP 68)
Pompen die geschikt zijn om ondergedompeld te worden, zijn gebouwd volgens een beschermingsklasse die in een internationale standaard zijn vastgelegd. IP 68 houdt in dat het apparaat permanent in water ondergedompeld mag worden. De motoren van onze pompen zijn bovendien allemaal in kunsthars gegoten voor een volledige afdichting van motor en kabel.
10 meter rubber kabel en aangegoten stekker
Vijverpompen dienen volgens de wettelijke voorschriften te zijn voorzien van 10 meter stroomkabel en een aangegoten stekker. De kabel mag niet verkort of veranderd worden.
Stekkers afknippen en andere stekkers monteren is volgens de wettelijke voorschriften verboden. Aanspraak op garantie vervalt bij verandering van de stroomkabel. Omdat de stroomkabel is ingegoten in kunsthars in de motor, is deze niet vervangbaar.
Pompas en lagers
Bij professionele pompen worden duurzame materialen gebruikt die een lange levensduur hebben. Deze pompen zijn uitgevoerd met een keramische as en glijlagers.
• Keramiek is erg hard en beter bestand tegen vuil, zand etc.
• As en lagers zijn erg glad met een geringe wrijvingsweerstand waardoor het stroomverbruik lager ligt
• Produceert geen mechanische geluiden
• Smering van lagers en as door water
Pompen met kleine capaciteiten, die bovendien niet zijn bedoeld voor continu gebruik, hebben een eenvoudigere constructie.
Motorbeveiliging (temperatuurwachter of clixon)
In de wikkeling van de pompen is een temperatuurbeveiliging gebouwd; een metalen plaatje dat bij te hoge temperatuur van de motor het elektrisch contact verbreekt. Na afkoeling van de motor herstelt het contact weer en start de pomp opnieuw. Als dit zich voordoet dient de pomp wel gecontroleerd te worden op een mogelijk defect.
Pompgrafiek of prestatiecurve
De opbrengst van een vijverpomp is af te lezen in een prestatiecurve die elke fabrikant opgeeft bij het betreffende type. Hierin is de maximaal haalbare opvoerhoogte in meters af te lezen en de maximaal haalbare capaciteit in liters per uur.
Het bedrijfspunt van de pomp wordt bepaald door de opvoerhoogte en de weerstand die het doorstromende water ondervindt in slang, leiding, bochten etc. De capaciteit die fabrikanten opgeven is de maximale capaciteit bij vrije uitstroming (0 meter opvoerhoogte).
De opvoerhoogte is de rechte verticale afstand tussen de waterspiegel en het hoogste punt waar het water naar toe wordt gepompt.
De weerstanden in slangen, buizen, bochten etc. laten zich moeilijker uitrekenen, maar zijn wel van invloed op de capaciteit die uiteindelijk overblijft.
Een vuistregel is dat slangen minstens 1 tot 2 maten groter moeten zijn dan de aansluiting van de pomp. Nooit kleiner, want daarmee verhoogt u de weerstand met capaciteitsverlies als gevolg.
Om de uiteindelijke opbrengst van de pomp gemakkelijk vast te stellen is een capaciteitstabel samengesteld met de beschikbare pomptypes. Na selectie van slanglengte en diameter en opvoerhoogte kan de opbrengst afgelezen worden die nog overblijft bij het betreffende pomptype.
Die opbrengst is weer bepalend voor de keuze van een filter, UVC apparaat of het aanleggen van een waterval of beekloop.
De opstelling van een vijverpomp
Onder water
In veel gevallen wordt een vijverpomp op de bodem van de vijver geplaatst.
Let nog even op de volgende punten:
• Plaats de pomp op een stabiele en vlakke ondergrond
• De pomp mag niet verticaal geplaatst worden, er kan lagerschade ontstaan
• Nooit de pomp aan de stroomkabel uit de vijver nemen
• Een slangkoppeling tussen pomp en slang is erg gemakkelijk
• Bij werkzaamheden in/aan de vijver stroom altijd uitschakelen
De afvoerslang kan bij de Eco-X pompen ook horizontaal aangesloten worden, dan ligt de afvoerslang mooi vlak over de bodem.
De afvoerslang kan op een wanddoorvoer aangesloten worden, dan blijft de slang uit het zicht.
Boven water
Alle professionele vijverpompen van Messner mogen buiten de vijver geplaatst worden in "droogopstelling". Het is echter van groot belang dat de pompen altijd onder de waterlijn van de vijver staan. Toeloop van water naar de pomp is noodzakelijk om drooglopen te voorkomen. De pompen mogen niet verticaal geplaatst worden.
Let verder op de volgende punten
• De zuigleiding zo kort en recht als mogelijk houden om weerstanden te vermijden.
• De diameter van de zuigleiding altijd groter aanhouden als de aansluiting van de pomp.
• Vermijd bochten in de zuigleiding, dit voorkomt extra weerstand en luchtophopingen
• Plaats koppelingen en afsluitkranen in de zuig- en persleiding om de pomp te kunnen demonteren.
Wettelijke voorschriften
Het elektrische net waaraan de pomp wordt aangesloten, dient altijd aan de wettelijke voorschriften te voldoen.
Voor zwemvijvers zijn er specifieke voorschriften, uw vijverspecialist kan u hierover informeren.